Verbinden met de Essentie

Nog een waardevolle ervaring uit de LEAP module in India die het delen waard is! Waar de India-ervaring die ik mijn vorige blog beschreef ging over je kwetsbaar durven opstellen, gaat deze over het verbinden met 'Waarom je doet wat je doet'.

De tweede dag in India hebben we de groep die bestond uit 16 Nederlanders en 8 Indiërs de TED Talk van Simon Sinek laten zien: How great leaders inspire to action. Het filmpje gaat over de Golden Circle. De Golden Circle is een eenvoudig model dat verwijst naar het belang van het  Waarom. We zijn vaak geneigd ons bezig te houden met het Hoe en het Wat, zowel als individuen als organisaties, waarbij we vaak vergeten 'Waarom we doen wat we doen'. Als organisatie gaat het Waarom over stilstaan bij je bestaansrecht. Als individu gaat het over stilstaan bij waarom wat je doet wezenlijk belangrijk voor je is. Beiden verwijzen naar de essentie.

De deelnemers waren geïnspireerd en geraakt door het bovenstaande filmpje. Nadat ze dat met elkaar hebben kunnen delen in groepjes van vijf, hebben we ze in een dialoogwandeling in tweetallen de volgende vraag laten bespreken: Waarom geef ik leiding?

De dialoog wandeling gaat over het oefenen met de vier niveaus van luisteren, de kern van de Theory U. 1: Downloaden, 2: Luisteren met open mind, 3: Luisteren met open hart 4: Luisteren met open wil
Klik op de link voor extra uitleg over de vier niveaus van luisteren. 

Een dialoogwandeling houdt in dat je met z'n tweeën al wandelend reflecteert. Eerst reflecteert de ene 20 minuten hardop op de vraag, waarnaar de andere luistert vanuit de vier verschillende niveaus. Het accent van de oefening ligt vooral op het luisteren vanuit niveau 3 en 4. Na twintig minuten wissel je van rol. Doordat de ander werkelijk naar je luistert, zonder eigen interpretaties te geven of te zeggen wat hij of zij er zelf van vindt, krijg je de ruimte om je te verbinden met je eigen diepere antwoord op deze essentiele vraag. Door dit samen te doen creëer je ook een dieper contact met elkaar.

Na drie kwartier kwamen de deelnemers terug. Nadat ze in één woord hun ervaring hadden gedeeld was de sfeer er één van verdieping, verbinding en ontroering. Ook deze ervaring droeg er in grote mate aan bij dat de groep op een productieve manier met elkaar kon samenwerken aan het grotere doel, namelijk arme vrouwen crediet verlenen om in hun eigen onderhoud te kunnen voorzien.

In mijn volgende blog leg ik een link tussen de Golden Circle en de 3 principes van Psychosynthese. Daarin beschrijf ik een  andere oefening om te komen tot het Waarom.

De kracht van kwetsbaarheid

Tijdens de LEAP module in India, waar ik in mijn laatste blog over schreef, ben ik opnieuw geconfronteerd met de verschillen tussen culturen. De groep bestond uit 16 Nederlandse en 8 Indiase deelnemers die elkaars taal en cultuur niet begrepen. Dit leidde regelmatig tot behoorlijk ingewikkelde situaties en 'gedoe'.
De verandering kwam op het moment dat een Nederlander en een Indiër zich beide kwetsbaar durften op te stellen. Hierdoor onstond er echt contact. Dat was een ontroerend moment waarbij de verschillen overstegen werden. Wat er over bleef waren twee mensen met menselijke gevoelens die elkaar begrepen en van mens tot mens contact maakten.

Je kwetsbaar durven opstellen lijkt heel makkelijk, maar het vraagt nogal wat, namelijk:

1. Stilstaan bij jezelf of je blik naar binnen keren
2. Je gevoel waarnemen
3. Je gevoel erkennen
4. Benoemen van je gevoel aan de ander

Op het moment dat je dit doet ontstaat er wezenlijk contact met de ander. Aangezien gevoelens terug te brengen zijn tot de 4 basis emoties (Angst, Boosheid, Vreugde, Verdriet), zijn ze herkenbaar voor elk mens. Ze overschreiden de barrieres van taal, cultuur en religie en gaan daarmee voorbij aan de verschillen die er zijn.

De deelnemers in India hebben door zich werkelijk kwetsbaar te durven maken een diepere verbinding met elkaar gekregen. Daardoor konden ze op een zeer productieve manier met elkaar samenwerken aan het grotere doel, namelijk arme vrouwen crediet verlenen om in hun eigen onderhoud te kunnen voorzien.

Brene Brown verwoord de kracht van kwetsbaarheid heel mooi in haar TED-Talk: The Power of Vulnerability

Stel je voor dat we dit als mensen vaker zouden doen? zou de wereld er dan niet  liefdevoller en mooier uitzien?

De LEAP naar India is gemaakt

India is 'a state of mind' 

 Zoals jullie kunnen zien op de foto hebben wij India geheel geïnternaliseerd.

Wat een waanzinnig bijzondere ervaring. Onze deelnemers hebben een prachtige leap gemaakt en hun footprint achtergelaten bij Chaitanya (deze naam staat voor hoop). Deze organisatie verschaft microkrediet aan vrouwen met zeer lage inkomens. Wat bijzonder om de vrouwen te mogen bezoeken in hun dorpen en een dialoog aan te kunnen gaan van mens tot mens. Door echt te luisteren en contact te maken is er direct iets in beweging gezet in de organisatie. Onze deelnemers hebben samen met de groep Indiase managers (7 mannen en 1 vrouw) in 3 projectgroepen gewerkt. Iedere groep heeft bezoeken aan het veld gebracht om te spreken met de klanten en medewerkers van Chaitanya. Na hun veldonderzoek hebben zij op eigen wijze gewerkt aan resultaten. Welke vervolgens op de laatste ochtend aan de CEO zijn gepresenteerd. Het was een week waarin zowel de Indiase als Nederlandse deelnemers heel veel van elkaar geleerd hebben. De Indiërs vooral op het gebied van leiderschapsstijlen en projectmanagement. De Nederlanders hebben naast ruimte voor de eigen leerdoelen lessen gekregen in vertrouwen, loslaten van controle en omgaan met het onbekende. Zo intens samenwerken met 2 culturen en daarbij een essentiële bijdrage leveren aan de organisatie, was niet mogelijk geweest zonder de samenwerking met Better Future. Als facilitators van dit proces hebben we (Janneke en ik) keihard gewerkt (dag en nacht), enorm genoten en zijn we diep geraakt door de verbindingen die gemaakt zijn.

Het filmpje geeft een mooie indruk:

Een kijkje in de Baak.

Afgelopen woensdag heeft onze directeur Harry Starren afscheid genomen.

Een waardig afscheid waarin hij zeer terecht is geeerd.
Hoe bijzonder wij als organisatie zijn werd die middag weer zo helder.
Het inspireerde mij hierover te schrijven in onze weekelijkse maandagmail.
Ik deel dit met jou omdat ik denk dat wat van toepassing is op de Baak misschien ook van toepassing is op jouw organisatie.

"Het ene zoeken

is altijd het andere vinden.

Dus om iets te vinden,

moet je altijd iets zoeken dat er niet is.

De vogel zoeken om de roos te vinden.

de liefde zoeken om de ballingschap te vinden,

het niets zoeken om een mens te ontdekken,

naar achteren gaan om vooruit te komen.

De clou van de weg,

ligt niet in zijn splitsingen,

zijn verdachte begin

of zijn twijfelachtige einde,

maar in de bijtende humor

van zijn tweerichtingsverkeer

men komt altijd aan,

maar altijd elders."

Een gedicht voor Harry.

Een gedicht voor ons.

Zo voelbaar als zijn aanwezigheid was in elk detail en elke vezel van de Baak, zo voelbaar is nu ook zijn afwezigheid.

Er hangt een geladen stilte tussen de bomen van het Landgoed en boven het strand van Noordwijk.

We hebben ons zonder onze herder te herschikken en te hervinden.

Laten we de stilte gebruiken om ons aandachtig en vol vertrouwen te wijden aan dit proces.

Wetende dat we iets anders zullen vinden dan we zoeken,wel aan zullen komen en altijd elders.

"Het is niet onopgemerkt gebleven"

Wat een prachtig feest op 7 maart in de Nieuwe Liefde.

Mijn hart vulde zich met liefde voor Harry en voor mijn collega,s.

Wat zijn we toch een mooie club,wat zijn we toch bijzonder,ging voortdurend door mij heen.

Te midden van de crises, de omzet verlaging, de concurrentie en de aanbestedingen zijn we soms geneigd te vergeten wie we als Baak werkelijk zijn:

Een kleurrijke waaier vol prachtige talentvolle mensen die met elkaar de wereld een beetje mooier willen maken.

Dames en heren....de Baak.

Laten we onszelf en elkaar hieraan blijven herinneren.

En het zal ook voor onze klanten niet onopgemerkt blijven.

De prachtige tekst van Marianne Williamson die Nelson Mandela in zijn beroemde toespraak heeft gebruikt kan ons daarbij inspireren :

“Our deepest fear is not that we are inadequate. Our deepest fear is that we are powerful beyond measure. It is our light, not our darkness that most frightens us. We ask ourselves, Who am I to be brilliant, gorgeous, talented, fabulous? Actually, who are you not to be? You are a child of God. Your playing small does not serve the world. There is nothing enlightened about shrinking so that other people won't feel insecure around you. We are all meant to shine, as children do. We were born to make manifest the glory of God that is within us. It's not just in some of us; it's in everyone. And as we let our own light shine, we unconsciously give other people permission to do the same. As we are liberated from our own fear, our presence automatically liberates others.”

Harry dank voor je wake- up call.

Je hebt ons, zoals een ware prins betaamt, wakker gekust alvorens weg te galopperen je nieuwe toekomst tegemoet.

En zo behoren sprookjes te eindigen... toch?!

Authenticiteit en coachen.

Afgelopen december heb ik met drie studenten van de Universiteit van Nijmegen een gesprek gevoerd over authenticiteit en coachen.
Een boeiend onderwerp,ik was onder de indruk van de manier waarop deze jonge mensen zich hadden voorbereid en verdiept in het onderwerp.Ook hun enthousiasme raakte mij.

Hier hun verslag :

Op een zonnige dinsdagochtend gingen wij naar de Baak in Driebergen. Wij - Salim Theussen, Maaike Marissink en Sofie Roos - hebben een gesprek met Sacha Kluvers gehad over coaching.

Sacha is coach en trainer bij de Baak in Driebergen. Ze is al ruim 30 jaar werkzaam als coach. De Baak is een instituut voor coaching en trainingen op het gebied van leiderschap en ondernemerschap.

Het interview vond plaats in het hoofdgebouw van de Baak. We hebben het gesprek opgenomen met een camera.

-          Fysieke Intelligentie

Waarnemen wat er in het veld gebeurt is belangrijk als coach. De ruimte waarin de coach en coachee zich bevinden noemt Sacha 'het veld'.

Als coach ziet Sacha het als haar verantwoordelijkheid om in het hier en nu waar te nemen en te benoemen wat er in dat veld gebeurt. Waarnemen en jezelf echt goed kennen (zowel fysiek als cognitief als emotioneel) is daarin essentieel.

Vanuit meditatie heeft ze ervaren meer contact te kunnen maken met zichzelf en te kunnen waarnemen zonder oordeel. Als coach heb je een bepaalde verantwoordelijkheid om hier discipline in te hebben en bewust te worden van je lichaam.

Pauzes en werktijden kun je bij de Baak zelf indelen en  je hebt je eigen verantwoordelijkheid als werknemer.

-          Emotionele Intelligentie

Als coach heb je een eigen verantwoordelijkheid om met je eigen proces bezig te zijn en bewust te zijn van jezelf. Je eigen bewustzijn is het instrument dat je inzet tijdens het coachen van je cliënt. 

Sacha leert van iedere cliënt en ziet zichzelf als gids voor de cliënt in het ontdekken van zichzelf. Zij vindt het belangrijk dat de relatie gelijkwaardig is, en Sacha gaat uit van het principe dat de cliënt het beste weet wat goed is voor hem of haar. Dat maakt het voor haar zo bijzonder om coach te zijn.

Sacha ziet de relatie tussen haarzelf en de cliënt als een veld. Deze term komt uit de Gestalt-psychologie.

In ‘het veld’ gaat over het gebied dat tussen twee mensen ligt. Als coach is het belangrijk om je hier bewust van te zijn.

Sacha stemt af op zichzelf en op de cliënt vanuit twee bewegingen. De eerste is verticaal. Wat neemt ze waar in haar lichaam en wat voor betekenis heeft dat.

Daarnaast is er ook een horizontale beweging waarbij ze echt contact maakt met de ander vanuit de verticale verbinding met zichzelf.

Naar aanleiding van onze hoofdvraag ( Vanuit ons onderzoek hebben wij een hoofdvraag geformuleerd: ‘Hoe kun je zoveel mogelijk van je authenticiteit meenemen in je rol als coach?’) vragen wij Sacha wat haar mening is over rol en authenticiteit als coach.

Ze gelooft stellig dat het nodig is om als coach authentiek te zijn, wil je werkelijk contact  kunnen maken met je cliënt. De werkelijke essentie van coaching ligt volgens Sacha bij het maken van contact en dat kun je niet vanuit een rol doen. Ieder mens wil graag contact en wil gezien worden als wie die werkelijk is.

Vanuit een rol kun je geen authentieke voorbeeldfunctie zijn en verbinding maken vanuit wie je zelf bent en kun je ook niet op een dieper niveau de ander kennen en horen.

Als coach maakt ze constant een afweging in wat ze waarneemt en in hoeverre ze die signalen en informatie overbrengt aan de cliënt. De vraag is steeds in hoeverre het dienstbaar is aan de relatie met de cliënt en de hulpvraag.

Conflicten met grenzen ziet Sacha ook als signalen en informatie die horen in het veld.  Ze maakt dit bespreekbaar en benadert het in het hier en nu als thema met de cliënt. Alles wat zich aandient is hierin belangrijk voor een coach om te herkennen en eventueel te benoemen.

De grens van de coach is hierin belangrijk om te signaleren welke thema’s bij de cliënt van betekenis zijn.  Als coach ga je deze betekenis en thema’s onderzoeken.

-          Cognitieve Intelligentie

Sacha geeft op de Baak stiltedagen. Ze ziet stilte als een belangrijke bron van eigen creativiteit en ze denkt dat we stilte nodig hebben om onze eigen innerlijke bron meer aan te kunnen boren.

Haar kijk op mensen heeft een spirituele component. De mens heeft een persoonlijkheid en is veel meer dan een persoonlijkheid. Ze gaat uit van twee dimensies die sterk met elkaar verbonden zijn (bifocale benadering).

Vergelijk het met een rivier. Het water is wat je ziet van iemand, bijvoorbeeld het gedrag of hoe iemand zich uitdrukt. De rivierbedding is wat daaronder ligt en wat je de ziel of de diepere kern zou kunnen noemen.  

In coaching komen mensen vaak met een vraagstuk rond bijvoorbeeld hun gedrag (rivier), maar waar het eigenlijk vaak op neer komt is dat mensen de verbinding niet meer hebben met hun diepere kern of ziel (de rivierbedding). Daar zit de potentie en creativiteit van de mens.

In deze veranderlijke wereld zijn veel mensen de verbinding verloren met hun diepere kern. Binnen coaching richt Sacha zich op het terugvinden van de verbinding waardoor mensen hun eigen oplossingen vinden en dingen meer als vanzelf gaan.

In coaching gaat het om bewustwording, contact maken met een diepere kern.

Coach-zijn kun je absoluut leren, volgens Sacha. Je moet je richten op echt contact maken met jezelf en de ander. Je moet heel erg bereid zijn om met je eigen proces bezig te zijn. Liefde en nieuwsgierigheid naar mensen is hierin belangrijk.

Sacha is van mening dat het ethisch verantwoord is om geld te vragen voor coaching. Het vragen van een tarief geeft een helder kader voor de relatie die je aangeeft. Als coach lever je een dienst en dat komt terug in geld en je draagt als coach een bepaalde verantwoordelijkheid.

Er is een verschil tussen wat ze doet als coach met een cliënt en wanneer ze met vrienden praat.

Coachen leer je door heel veel te doen en je jezelf te blijven ontwikkelen. Je moet er heel veel aandacht en energie in steken om je ambacht te creëren. 

 

-          Omgevingsintelligentie

Kunst is een belangrijke inspiratiebron voor Sacha in coaching. Ze gebruikt verschillende kunstuitingsvormen die haar stimuleren om 'out of the box' te denken. Bijvoorbeeld poëzie.

Op de vraag wie ze het liefst een keer zou coachen antwoord Sacha ‘President Obama’. Ze is een enorme fan en zou hem steun willen geven bij deze ontzettend zware taak die hij heeft als president van Amerika.

Femke Halsema zou ze ook wel een keer willen coachen omdat ze dat een geweldig mens vindt.

Vanuit liefde en bewondering voor deze personen zou ze deze mensen willen coachen.

De omgeving en het contact met de natuur vind Sacha heel belangrijk. Ze wordt sterk beïnvloed door de omgeving waarin ze werkt en ze is heel dankbaar voor de mooie omgeving waarin de Baak staat en waar ze iedere dag van mag genieten.

Het is haar visie op leren dat de omgeving heel belangrijk is, ook voor haar als werknemer bij de Baak. Ze werkt vanuit een holistische aanpak (Het geheel is meer dan de som der delen).

Conclusie

Wij herkenden veel in het verhaal van Sacha vanuit de minor (Creatieve Intelligentie, Hogeschool van Arnhem en Nijmegen) en waren hier heel verrast over. Wij zagen bij Sacha authenticiteit en veel vakkennis. Ze is zich bewust van haar authenticiteit in haar werk als coach. Ze werkt vanuit een holistische visie en zoekt binnen coaching naar de existentiële laag met haar cliënten.

Sacha gebruikt haar lichaam in het waarnemen van signalen en informatie die ze kan inzetten binnen coaching.

De omgeving is voor haar heel belangrijk en ze is zich ook bewust welke invloed de omgeving op haar heeft en op haar cliënten. Ook is ze hier dagelijks dankbaar voor.

Als coach besteedt Sacha veel aandacht aan het blijven ontwikkelen van zichzelf als mens en coach. Ze ziet dit als een constant proces en is zich bewust van aandeel in het veld en hoe hier mee om te gaan.

Op het gebied van emoties is Sacha van mening dat contact en verbinding maken essentieel zijn binnen coaching. Dit geeft aan hoeveel aandacht er wordt besteed aan de eigen emoties en de emoties van de ander. Het is belangrijk je eigen emoties goed te kennen om te kunnen herkennen bij de ander. Wij concluderen dat Sacha creatief intelligent werkt omdat alle intelligenties aanwezig zijn en er wordt gestreefd naar optimale wisselwerking en balans om zo ‘flow’ te laten ontstaan.

Om terug te komen op onze hoofdvraag concluderen wij dat Sacha absoluut werkt vanuit haar eigen authenticiteit en zich geen rol aanneemt.

Stiltedag 2012.

Een nieuwjaar met een goed voornemen en we weten inmiddels hoe het gaat met die goede voonemens!
Die van mij zijn altijd gedoemt te mislukken. Toch wil ik voor het maken van mijn blog een uitzondering maken.Mijn voornemen frequenter te bloggen,wil ik jullie vragen mij aan te houden.

Het nieuwe jaar weer mooi begonnen met de traditionele Stiltedag,een verslag van mijn collega Jos die nieuw is bij de Baak en voor het eerst meedeed aan een Baak progamma volgt hierbij.

Ik schreef eerder over de Baak Leap, daar zijn we zeer enthousiast mee van start gegaan.
Een prachtige eerste module gehad en de eerste in betweendag is inmiddels ook succesvol verlopen.

We zijn ons nu aan het voorbereiden op onze reis naar India,heel spannend,we gaan echt aan de slag met een groep Indieërs.Meer hierover vast in mijn volgende blog.

Hier dan het verslag van Jos over de Stiltedag:

Nieuwsgierig was ik wel, hoe zal het zijn zo'n stiltedag en gaat dat niet enorm saai worden na een paar uur? Mediteren doe ik wel vrij regelmatig, maar nooit langer dan een half uur en kon me dan ook niets voorstellen bij van een halve dag stil.

De avond ervoor dacht ik nog: 'ooh dat wordt morgen lekker een dagje rustig aan doen.......'.

'Voel je lichaam in de stoel .... laat je voeten contact maken met de aarde' Sacha leidt ons op een relekste manier de stilte in met een meditatie. Ontspanning begint toe te slaan. Maar er is meer. Een poosje later gaan we allemaal het bos in, iedereen voor zich. Je mag niet praten met mensen die je tegenkomt .. Moeilijk.... Gelukkig kom ik geen bekenden tegen, dat scheelt mooi weer een hoop vage gebaren.

Al snel zomp ik prachtig door het bos over een verend tapijt van mos, het pad is uit zicht. Heerlijk vrij en even alleen. Alles volgt elkaar op: Rust, humor, verwondering, bewondering, inzicht, bewustwording, een sterk gevoel van een band met de natuur en confrontatie in de vorm van een heus testje. Niet per sé in deze volgorde.

Ik loop weer terug. We doen even niets en zitten afwisselend met ogen open en dicht stil te zijn...Er gebeurt veel in de stilte..... en we gaan een tekening maken van een moment tijdens ons reisje door het bos. Ik probeer zo weinig mogelijk na te denken en zoveel mogelijk het gevoel van de ervaring in het bos aan te houden en ik krijt er op los.. We doen weer een begeleide meditatie en we schrijven kwaliteiten bij de tekening. Ze stonden al geschreven en ik hoefde ze alleen even zichtbaar te maken door ze neer te krijten. Bijzonder hoe door een poosje stilte en natuur ineens heel duidelijk wordt wat de laatste tijd speelt en wat aandacht nodig heeft.

Petra laat onze geest en lichaam op een andere manier kennismaken met geluid. Verrassend hoe je een geluidje in, door en rond je lichaam kan voelen. Erg prettig en ook fijn dat er even een heel andere toon tot de ervaring binnendringt. Daarna lopen we naar buiten in tweetallen. één van ons mag praten en we reflecteren zelf op één van de kwaliteiten die we hebben opgeschreven. De ander blijft stil. Ook weer een bijzondere ervaring, maar nu werd het wel heel moeilijk om stil te blijven. Nadat we ons zegje hadden gedaan toch maar even gekletst. Dat voelde onwennig. Raarrr. Daarna weer de stilte in. We schrijven een gedicht voor elkaar over wat we hebben gehoord van elkaar. Leuk en ook lastig. Je wilt zoveel zeggen. We lezen het gedicht voor, wat kunnen veel mensen mooi schrijven!..... en we ronden de dag af....

Kapot was ik er van! Helemaal gesloopt. Niets dagje rustig aan doen. Wel goed om even te voelen hoe het er nou 'echt' met me voorstond. Om stil van te worden. Wat een mooie dag. De volgende keer ben ik er weer!

Leiderschap in deze tijd.

Mijn laatste blog schreef ik in de zomer,we zitten alweer bijna in de winter,St.Klaas is weer in het land.Wat gaat de tijd toch snel.,de wereld  staat ook aardig op zijn kop echter voordat ik daarover ga uitweiden,wil ik een artikel met jullie delen dat door mijn collega Petra Baars is geschreven.Zij intervieuwde mijn collega Janneke Kreek en mij over de Baak LEAP die wij volgende week gaan starten.Misschien biedt dit artikel ook nog handvaten voor deze chaotische tijden.Veel lees plezier.

Door Petra Baars

‘De’ leider zijn is geen garantie meer dat mensen je ook volgen binnen een organisatie. De hiërarchische structuren beginnen af te brokkelen. Van leiders worden nieuwe vaardigheden en inzichten verwacht, want veranderingen en mogelijkheden volgen elkaar in een razend tempo op. Het is niet overdreven te stellen dat de wereld in een nieuw tijdperk belandt. Wat vraagt dat van leiderschap? En welke bijdrage wil je eigenlijk leveren?

Essay naar aanleiding van een gesprek met Janneke Kreek en Sacha Kluvers, programmakers van The Baak Leadership Entrepreneurship Advancement Program, een programma voor ervaren leiders die willen uitstijgen boven hun traditionele leiderschap en ondernemend willen blijven in de veranderde wereld.

In het centrum blijven van Multi-complexiteit

Komt de wereld, je organisatie en ondernemen daarbinnen je als complex over? ‘You’ve seen nothing yet!’ Want de ontwikkelingen zullen blijven doorgaan en niet eens op hetzelfde tempo als nu. Vaak wordt op de onzekerheid die continue veranderingen met zich mee brengt met ‘strakker sturen’ gereageerd, en gaat men zich om beter te kunnen leidinggeven nog meer kennis eigen maken. Maar

dat werkt niet meer. Er is te veel informatie en alles gaat te snel. Je kunt het vergelijken met de metafoor van een labyrint. De weg naar het midden, je organisatiedoelstelling, bevat zoveel obstakels, bochten en afleidingen dat je ontmoedigt raakt of het gevoel hebt lukraak te gaan dolen.

Dus, hoe voorkom je dat je gedrag reactief wordt in plaats van proactief? Wat kan je leren van ‘het niet meer weten’? Hiervoor moeten we het vertrouwde -van a naar b- proces loslaten, want het volstaat gewoon niet meer. Bovendien is er misschien een plek die veel beter is dan b! Otto Scharmer, ontwikkelaar van de U-theory, stelt dat de oplossing hiervoor te vinden is in ons verbinden met een dieper bewustzijn, die ons in het moment vertelt wat te doen. Hij stelt dat je oplossingen niet meer van te voren kunt bedenken, het ontvouwt zich alleen als je gaat lopen. Wat er gebeurt is dat je

een switch maakt van het denken in ‘span of control’ naar een ‘span of trust’. Deze nieuwe manier van kijken naar verandering heet ‘Emergent Change’. Je kijkt dan naar wat zich aandient in het moment, en handelt daar naar. Daarvoor moet je een diep vertrouwen in jezelf hebben en wordt dan het oog in de orkaan van veranderingen.

Acteren binnen de wereldwijde economie in het netwerk van social media

Ook de globalisering draagt bij aan de beleving van complexiteit. Hoewel veel dingen juist ook makkelijker zijn geworden door de technische vooruitgang, is het juist de veelheid die maakt dat men het idee heeft geen stuurmanschap meer te hebben. Door het gebruik van social media zijn kenniswerkers heel goed in staat om zelf hun werk en professionele ontwikkeling te organiseren. De term ‘kennis is macht’ stamt uit het industriële tijdperk en begint echt verleden tijd te raken. Van een hiërarchisch model verandert de samenleving naar een ‘pannenkoek’ model. Dit vraagt voor vele

leiders om nieuw gedrag binnen een nieuwe structuur. Aandachtsgebieden daarbij zijn verbinding, betekenisgeving, inspiratie en transparantie. Kan je als leider mee in deze beweging? Dat je controle loslaat, en vertrouwt op je medewerkers? Als leider moet je dus eigenlijk je rol opnieuw overwegen.

Waarom ben ik leider, wat maakt mij tot een leider en wat maakt dat iemand mij volgt? Daarnaast is er een ondernemende houding nodig: het zien van kansen en expressie geven aan je visie.

Trouwens, voor de leider van de toekomst zal een bepaalde internationale ervaring als leidinggevende ook steeds meer ‘common sense’ gaan worden.

Combinatie maken van mannelijke en vrouwelijke leiderschapsstijl

Interessant is dat door de ‘global economy’ er een bewustzijn ontstaat over het grotere geheel. Het besef dat je als individu niet los staat van de samenleving leidt tot een grotere wereldwijde verantwoordelijkheid. Het brengt leiders uit een bepaalde tunnelvisie en roept een behoefte aan meer duurzame vormen van leiderschap. Naast masculiene eigenschappen (stevigheid, besluitvaardig, risiconemend) wordt het noodzakelijk om ook meer feminiene eigenschappen (zorgzaamheid, samenwerking, moraliteit) in mannelijke en vrouwelijk leiders te ontwikkelen. Onderzoek toont aan

dat diverse samenstellingen van teams tot betere, meer duurzame resultaten leiden. Maar er is nog een lange weg te gaan.

In de jongeren zie je de toekomst al…

Jongeren weten maar al te goed dat zij overal kennis kunnen halen via hun netwerk. Collectief leiderschap neemt de plek over van de traditionele machtsstructuur. De jonge generatie denkt namelijk niet in termen van hiërarchie. Om hun respect te krijgen zul je op authentieke wijze moeten leidinggeven en ruimbaan moeten maken zodat de creativiteit en het ondernemerschap kan floreren in je organisatie. Jongeren verwachten van een leider dat hij tijd stopt in de relatie met zijn medewerkers en hen helpt met hoe zij kunnen bijdragen aan de organisatie via hun netwerken. De jonge generatie is niet anders gewend dan de huidige complexiteit en heeft de vaardigheid heel gericht en intuïtief haar weg te kunnen vinden. Een goed idee dus om aandachtig naar ze te luisteren.

Durf nieuwe paradigma’s te onderzoeken

Zelfs de ‘bewezen’ leidinggevende met grote verantwoordelijkheden bevindt zich nu toch weer op een soort kruispunt in de carrière. Voor de vervolgstap van het ontwikkelen van intuïtie en gedrag in de nieuwe wereld lijkt iets anders nodig te zijn dan het ‘gewone’ ontwikkelingspad. Het heeft te maken met een paradigmashift. Een paradigma is een stelsel bewuste en onbewuste overtuigingen die bepalen hoe we naar onszelf en de wereld kijken en die ons gedrag en houding bepalen op basis

hiervan. Een radicale verandering in gedrag vraagt om een verandering van het paradigma. Je moet je mee laten durven nemen in een veranderingsproces waarvan het einddoel niet vastligt. Het is een uitdaging om een nieuw bewustzijn te creëren. Je ontwikkelt een nieuw perspectief op jezelf en de wereld om je heen, je durft je te verbinden met een innerlijk weten. Dit gaat vooral goed wanneer je het in samenwerking doet met anderen van gelijkwaardig niveau, wanneer je samen casuïstiek onderzoekt met verschillende brillen van verschillende individuen.

Moeiteloos leidinggeven…

Als leider wordt het dus belangrijk in verbinding te staan met je eigen bron, met een innerlijk weten. Daar komt namelijk de echte creativiteit vandaan en vanuit dit gebied handel je op een andere manier: je verbindt hoofd, hart en handen. Je hebt dan bijvoorbeeld meer vertrouwen dat na een crisis weer een opbloei komt en je bent bereid om verlies te verduren. Maar hoe ontwikkel je dat? Dit vraagt om een weg naar binnen, een bewustwordingsproces waarbij je het collectief belangrijker gaat

vinden dan egoïstisch eigenbelang. Dit vormt ook de kern van duurzaamheid: rekening houden met vele generaties in de toekomst. Juist omdat je veel invloed hebt is dit een belangrijk item. Het cultiveren van dit soort zelfvertrouwen brengt spanning met zich mee waarmee je moet leren omgaan. Daarnaast is het de kunst de verantwoordelijkheid te nemen om anderen meer vertrouwen te laten krijgen in zichzelf. Ze in beweging te houden of te brengen met een waarderende blik.

Hiervoor is het nodig om op een dieper niveau te leren waarnemen, en te luisteren naar jezelf en anderen. Je bent aanwezig vanuit het ‘zijn’ in plaats van de ‘doe’ modus. Het is een illusie dat je alles kunt bepalen. Je kunt beter zijn bij wat er is om scherp te zien wat de volgende stap kan zijn.

Meegaan met wat zich ontvouwt is een heel natuurlijk proces, we zien het overal in de natuur. Het gaat om moeiteloos leidinggeven, de tijd nemen om werkelijk te kijken naar bewegingen binnen de organisatie en de ‘goede’ dingen te faciliteren. Als leider verandert dan vanzelf je gedrag, je wordt losser, aardiger, spontaner en meer ontspannen. Je ontwikkelt een werkelijke nieuwsgierige open houding. Eigenlijk voelt het als een bevrijding, je bent veel meer jezelf in je leiderschap. En meestal

blijft dat niet onopgemerkt bij anderen.

Over The Baak Leadership and Entrepreneurship Advanced Program:

In dit programma leer je als ervaren leidinggevende (opnieuw) contact te maken met dat wat voor jou en je organisatie wezenlijk van belang is, door jouw wereldbeeld te onderzoeken en op te rekken. Om vanuit die verbinding de beweging naar buiten te maken en er naar te handelen. Je ontwikkelt zowel je persoonlijke intelligentie als je strategische intelligentie en koppelt dit aan ondernemerschap. Het programma volgt hierbij de groep in plaats van dat de groep het programma volgt. Oud-deelnemers geven aan dat zij na het programma konden leidinggeven vanuit rust, waardoor zij de omringende complexiteit als minder zwaar ervaren. Hun hernieuwde kijk op zichzelf en de daarmee gepaard gaande visie maakt dat zij makkelijker en met meer energie resultaten bereiken op persoonlijk en organisatorisch vlak. The Baak Leap is ontworpen rondom the U theory van Otto Scharmer. Niet voor niets een bestseller, omdat het een veranderingsproces doorloopt dat echt aansluit bij wat de huidige tijd vraagt. Het programma biedt een full package van theoretische kennis en persoonlijke ontwikkeling. Je vergroot je netwerk op intensieve wijze en zult ook blijven leren na de laatste module. Op basis van de gesprekken die met vele deelnemers achteraf plaatsvonden, kan gerust gesteld worden dat The Baak Leap echt een ‘life changing experience’ voor hen is geweest.

Over de Baak:De Baak is dé plek voor leiders, ondernemers en professionals die op zoek zijn naar inspiratie, motivatie, kennis en inzicht. De Baak is een plek vol paradoxen. Wij bieden de rust om stil te staan bij jezelf en je omgeving, maar tegelijkertijd is de Baak een springlevende omgeving, waar altijd wat gebeurt. De Baak leert je te leren, een vermogen dat een leven lang meegaat. We doen een beroep op je nieuwsgierigheid, reflectie en drang om te groeien! Bij ons kan dat in korte en lange trajecten, in grote en kleine groepen en individueel. Natuurlijk verzorgen wij ook trajecten op maat. De Baak heeft een groot netwerk van ruim 400 specialisten uit binnen- en buitenland, die als docent bij ons willen optreden. Zij zijn verbonden aan (internationale) universiteiten, business schools, consultancy bureaus, innovatiecentra en kennisinstituten. Zij komen uit de politiek of de kunstwereld of hebben topfuncties in het bedrijfsleven en de (semi)overheid.

Meer informatie is te vinden op www.debaak.nl/theleap of via Henk Eggink, Senior Program Director van The Baak Leap  e h.egg@debaak.nl  m 0641901528